انسان آزاد نیست.

زنجیر دوم: نیازها

من معتقدم انسان آزاد مطلق آفریده نشده و زنجیرهای زیادی هستند که دست و پای او را بسته نگه می دارند و این آزادی که خیلی ها به آن اعتقاد دارند را از انسان سلب می کند.

من معتقدم آزادی بشر پیش از اینکه به دست خود او در طول تاریخ پایمال شده باشد، به واسطه نوع آفرینش او در همان آغاز تولد از او گرفته شده است.

من معتقدم شعار "انسان آزاد آفریده شده" طبلی است تو خالی که مصادیق نقض این شعار را در زندگی هر کدام از ما و در تمام طول تاریخ طویل بشر و در تمام جوامع می توان یافت.

یکی از آن زنجیرهایی که انسان با تولدش آن را بر دست و پای خود می بیند سرنوشت است که در پست قبلی از آن گفته ام.

زنجیر دوم به عقیده من، نیازها و کمبودهای انسان است. کسی را نمی توان یافت که ادعا کند انسان بی نیاز مطلق است و از همان ابتدا موجودی کامل و بی نقص خلق شده است.

من اگرچه انسان را موجودی فوق العاده هوشمند و توانمند می دانم که بواسطه نیروهایی از جمله عقل که در او نهاده شده، می تواند برتمام مشکلات و نیازها و حتی کل آن سلسله زنجیرهایی که آزادیش را سلب می کند فائق آید، اما معتقدم که نیازهای متنوع و متعددی در وجود او هست که در بسیاری موارد و البته با درجات مختلف، آزادی که هیچ زندگی و هستی او را نیز تهدید می کند.

انسانی که اگر فقط چند لحظه از مولکول های ریز اکسیژن بی بهره بماند روسیاه از دنیا می رود؛

انسانی که در بدو تولد موجودی است فوق العاده نیازمند و اگر موجود دیگری به گریه های بی امانی که به نشانه نیازهای مختلفش سر می دهد پاسخی نگوید و به قولی به فریادش نرسد، نیامده می رود؛

انسانی که از همان آغاز تاریخ و در تمام دوران به دنبال فرمان شکم گرسنه خود و سلولهای گرسنه تر بدنش بوده و اگر فقط چند روز به نیاز آنها پاسخ نگفته و انرژی مورد نیازشان را تامین نکند حتی همان عقل، آن برترین نیروی انسان، هم از کار می افتد و فنا بر بقا پیروز می شود؛

انسانی که با تمام ممنوعیت ها و محدودیت ها همواره در بند زیر شکم خود بوده و با عدم پاسخ به نیازهای جنسی خود، به انواع امراض روحی و جسمی مبتلا می شود که سلامتی روح و عقل او را مختل می کند و اگر در این مورد نگوییم که جانش با خطر مرگ مواجه می شود و حتی اگر از تاثیر آن در تداوم نسل بشر چشم بپوشیم، اما مطمئناً همه می دانیم که انسان ناسالم اسیری است در بند بیماری؛

انسانی که پیش از هر چیز بنا به روحیاتش، موجودی اجتماعی است و نیاز دوست داشتن و دوست داشته شدن او را در دام تعامل با دیگری می اندازد که خود منشأ بسیاری جنگها و کشمکش ها و قوانین و تعهداتی است که از زنجیرهای دست ساز بشر برای نقض آزادی بشر محسوب می شوند؛

... این انسان چطور می تواند آزاد و بی قید بیاندیشد، گزینش داشته باشد و در کل زندگی کند؟!

انسانی که قبل از هر چیز بدنبال تامین نیازهای حیاتی اش مانند خوراک و هواست و باید طوری، چه به تنهایی و چه در اجتماع، زندگی کند که بتواند در درجه اول پاسخگوی این نیازها باشد، در درجه دوم امنیت خود را در مقابل دیگر موجودات ناکاملِ نیازمند تامین کند و در درجه سوم طوری با دیگری تعامل داشته باشد که نیاز جنسی و نیاز روحی اش را نیز پاسخ گوید، چطور می تواند باز هم به راحتی و با افتخار بر طبل توخالی " انسان، موجودی آزاد مطلق" بکوبد؟!

با تمام این اوصاف، همانطور که قبلاً گفتم معتقدم انسان موجودیست هوشمند و توانمند که قادر است این نیازها را  تاحدی کنترل کرده و حتی در مواردی بر آنها غلبه کند که البته راهی است بسیار دشوار.

باید اضافه کنم که عده زیادی معتقدند غلبه بر این نیازها و کنترل نفس و جسم و سعی در رسیدن به آزادی، همانا یکی از وظایف انسان در این دنیاست که خدا از او طلب می کند یا کمی غیر مذهبی تر اینکه چالش هایی است که انسان با غلبه بر آنها بر نیروی خود افزوده و به هدفی که شاید از "بودنش" انتظار می رود می رسد؛ بازهم این استدلال نمی تواند به طور کامل ادعای من از عدم آزادی انسان را نفی کند و معتقدم آزادی ناشی از سرکوب نیازها یا جنگ با خود و دیگری بر سر تامین این نیازها، چه در روح و چه در جسم، آزادی نیست.

من معتقدم انسان آزاد انسانی است که بتواند بی هیچ جنگ و جبری خودش باشد، به روش خود بیاندیشد، با سلیقه خود انتخاب کرده و به راه خود زندگی کند؛ این نوع آزادی شاید دست یافتنی باشد اما رسیدن به آن در توان هر کسی نیست و در ذهن من، این آزادی، که بهترین معیار در سنجش ارزش انسانهاست، به سان پلکانی است که هر کس بنا به میزان مبارزه اش برای رسیدن به سر حد آن، در سطحی خاص خود قرار دارد. البته بازهم می گویم که معتقدم انسان را بواسطه نیازهای حیاتی اش که زنجیری است ازلی و ابدی به پای او، نمی توان آزاد مطلق نامید.